11-11-2026 –, Jazz 3
Hoe weet je als docent waar een student écht naar kijkt tijdens het leerproces? En hoe help je studenten om niet alleen te kijken, maar ook te leren zien wat belangrijk is?
In steeds meer opleidingen werken studenten met digitale technologie, ingewikkelde apparatuur en complexe beelden. Denk aan het beoordelen van netvliesfoto’s, navigeren in een digitale simulatie van een stad of het inspecteren van een verdachte situatie in virtual reality. Studenten moeten daarbij niet alleen weten wat ze moeten doen met de apparatuur, maar ook waar ze naar moeten kijken, hoe ze normale en afwijkende kenmerken herkennen en hoe ze hun handelingen daarop afstemmen.
In deze sessie ontdek je hoe eye-tracking kan helpen om dat leerproces zichtbaar te maken. Na een eerste verkenning tijdens de SURF Onderwijsdagen 2024 hebben we binnen het eyeLAB van Hogeschool Utrecht een dual eye-trackingtool ontwikkeld waarmee je de gezamenlijke visuele aandacht van docent en student in kaart kunt brengen.
Deze ontwikkeling sluit aan bij de vraag die ook in de SURF Story over dit project naar voren kwam: wat betekent het voor onderwijs als je niet alleen kunt uitleggen wat een student moet doen, maar ook zichtbaar kunt maken waar docent en student hun aandacht op richten?
Met twee eye-trackingbrillen kun je zien waar de docent en student naar kijken tijdens het aanleren van een complex visuele taak. De tool combineert deze kijkdata en geeft een ruimtelijke representatie van de oogbewegingen én laat in millimeters zien hoe dicht hun kijkpunten bij elkaar liggen. Zo ontstaat een beeld van gedeelde visuele aandacht: In hoeverre kijken docent en student naar hetzelfde, op hetzelfde moment?
Je krijgt in deze sessie een inkijkje in de eerste werkende versie van de tool en ziet hoe deze technologie kan helpen om onderwijsinteracties beter te begrijpen. Je verkent:
- Hoe dual eye-tracking gezamenlijke visuele aandacht zichtbaar maakt;
- hoe deze technologie kan bijdragen aan betere instructies en begeleiding bij complexe beroepstaken;
- welke didactische, praktische en ethische vragen dit oproept voor toekomstgericht onderwijs.
Deze sessie is bedoeld voor docenten, onderwijsontwikkelaars, onderzoekers, beleidsmakers en innovatiemanagers die nieuwsgierig zijn naar vernieuwende technologieën, zoals eye-tracking, smartglasses en data-gedreven feedback in het onderwijs.
Je hebt geen technische voorkennis nodig. De sessie is vooral bedoeld om met elkaar na te denken over de vraag hoe we technologie kunnen gebruiken om leren ethischer, menselijker, gerichter en beter zichtbaar te maken.
Eye-tracking maakt zichtbaar hoe docent en student samen kijken, en helpt je nadenken over betere, gerichtere en verantwoordere begeleiding bij het (aan)leren van complexe leertaken.
Robert-Jan Korteland MSc is als docent-onderzoeker verbonden aan de lerarenopleidingen van Instituut Archimedes en werkt binnen het lectoraat Betekenisvol Digitaal Innoveren (BDI) aan de Hogeschool Utrecht. Daarnaast is hij promovendus aan de afdeling Educatie en Pedagogiek van de Universiteit Utrecht. Eerder werkte hij als hogeschooldocent en onderwijskundige bij de opleidingen optometrie en orthoptie van Instituut voor Paramedische Studies. Tijdens zijn PhD onderzoekt hij hoe docent-student (meester-gezel) interacties tijdens het (leren) uitvoeren van complexe beroepstaken in het medische domein het beste kunnen worden vormgegeven om de ontwikkeling van expertise te bevorderen.
Expertises
-Oogbewegingsonderzoek (Eye-tracking onderzoek)
-Docent-student (meester-gezel) interacties
-Expertise ontwikkeling
Als docent-onderzoeker optometrie ligt haar focus op eyetracking in de optometrische zorg en onderwijs