SURF Onderwijsdagen 2026

SURF Onderwijsdagen 2026

Open online onderwijs en de toekomst van het vervolg onderwijs
10-11-2026 , Danstheater

Nu het hoger onderwijs in een steeds complexere samenleving functioneert, staat haar rol regelmatig ter discussie. Steeds terugkerende vragen zijn: hoe kan hoger onderwijs beter aansluiten op de toekomstige arbeidsmarkt? Hoe kunnen onderwijsinstellingen een rol vervullen in de professionele ontwikkeling van niet-initiële studenten? Hoe kan het onderwijs zich flexibeler organiseren?

Open onderwijs via online platformen kan mogelijk helpen om het hoger onderwijs te flexibiliseren en bepaalde groepen lerenden beter te bedienen. Voorbeelden van open onderwijs zijn Massive Online Open Courses (MOOCs), via platformen zoals FutureLearn, edX en Coursera. Andere voorbeelden zijn online vakken voor microcredentials, Virtual Exchange Programs of lifelong learning (LLL/LLO). De kansen, uitdagingen en risico’s van het aanbieden van online onderwijs door hoger onderwijsinstellingen zijn echter nog niet duidelijk.

Binnen de Nationale Wetenschapsagenda van NWO onderzoekt de Universiteit Utrecht hoe online platformen worden ingezet in het hoger onderwijs. We kijken specifiek naar de (mogelijke) organisatorische gevolgen en welke publieke waarden kunnen worden versterkt (zoals toegankelijkheid) of verzwakt (zoals intellectuele vorming). Over dit thema verzorgt onderzoeker Mirte van Hout een interactieve workshop.

Doel workshop
U neemt kennis van de actuele resultaten van het onderzoek en daarmee van de recente ontwikkelingen. U gaat vervolgens met andere stakeholders in gesprek over de volgende vragen:

  • Welke toekomstige rollen en vormen van hoger onderwijs maakt open onderwijs via online platformen mogelijk?
  • Wat zijn de kansen, uitdagingen en risico’s van de toepassing van online platformen in het hoger onderwijs?
  • Welke toekomstige toepassingen van digitale platformen zijn wenselijk of onwenselijk in organisatorisch, onderwijskundig en maatschappelijk opzicht?

Zo doet u ideeën op en heeft u meer bagage in gesprekken in de praktijk over de inzet van platformen. U voorziet daarnaast de onderzoekers van belangrijke informatie uit het werkveld.

Samenvatting belangrijkste resultaten
Via MOOC-platformen en andere open online onderwijsplatformen kunnen hoger onderwijsinstellingen makkelijker niet-initiële studenten bedienen. Hiermee verbreedt de potentiële rol van onderwijsinstellingen zich.

Tegelijkertijd worden MOOC-platformen steeds marktgerichter. Door deze verandering kunnen belangrijke waarden, zoals academische vrijheid en wetenschappelijke integriteit, in het geding komen. Dit gevaar bestaat ook voor andere platformen die hoger onderwijsinstellingen mogelijk willen gebruiken. Het is daarom belangrijk dat bij inkoop of ontwikkeling van nieuwe platformen academische en publieke waarden centraal staan.


Wat is de belangrijkste boodschap waar je bezoeker mee weg gaat?:

Open onderwijs via online platformen biedt verschillende mogelijkheden om het hoger onderwijs toekomstbestendiger te maken. In deze workshop onderzoeken we deze mogelijkheden en hun kansen en risico’s.

Mirte van Hout werkt als onderzoeker aan het Copernicus Instituut voor Duurzame Ontwikkeling van de Universiteit Utrecht. Ze onderzoekt wat de inzet van platformen in het hoger onderwijs doet met waarden, praktijken en organisatiestructuren in deze sector. Het onderzoek gaat daarmee ook over de rol van het hoger onderwijs. Voor dit onderzoek werkt ze samen met prof. dr. Koen Frenken en dr. Toon Meelen, beiden ook verbonden aan het Copernicus Instituut.

Op basis van haar onderzoek organiseert Mirte al jaren onderwijs voor professionals. Zo verzorgt ze sinds 2023 workshops over het opschalen van innovaties in publieke sectoren. Over haar huidige onderzoek naar platformen in publieke sectoren geeft ze interactieve workshops voor stakeholders. De sessies geven professionals inzicht in de resultaten van het onderzoek en geven deelnemers meer bagage in gesprekken in de praktijk over het gebruik van platformen.